بیماری‌ آتلكتازی چیست؟(علل و علائم)


سیگار کشیدن یکی از عوامل افزایش دهنده خطر آتلکتازی است

 آتلکتازی



آتلکتازی چیست؟

آتلکتازی (به انگلیسی: Atelectasis)‏ عبارت است از جمع شدن یک قسمت از یا تمامی یک ریه‌. این وضعیت باعث عدم جذب اکسیژن به مقدار کافی از ریه می‌شود. دیدن آتلکتازی در رادیوگرافی قفسه سینه شایع است.

 

آتلکتازی ناشی از التهاب مزمن غدد لنفاوی در  زیر لوب میانی ریه راست است. یک علت شایع آتلکتازی  تنفس کم عمق، بعد از جراحی بعلت بیهوشی است یا  شکم یا درد قفسه سینه است.

آتلکتازی عبارت است از روی هم خوابیدن یک قسمت از یا تمامی یک ریه. این وضعیت باعث عدم جذب اکسیژن به مقدار کافی از ریه می شود.

 

علل آتلکتازی

• آمبولی ریه

• صدمه به قفسهٔ سینه یا شکستگی دنده ها
•  زخم نافذ
• بزرگ شدن گره های لنفاوی
• کمبود سورفاکتانت در نوزادان (سندرم دیسترس تنفسی نوزادان)
• فیبروز پرده جنب بر اثر بیماریهایی مانند آزبستوز

• به طور کلی هر چیزی که مسیر هوایی را به طور مزمن مسدود نماید مانند ورود جسم خارجی، ترشحات غلیظ در راه هوایی برای مدت زیاد,وجود تومور و غیره.

• جراحی طولانی مدت  تحت بیهوشی عمومی. معمولا افراد بعد از عمل جراحی به دلیل دردی که دارند سعی می کنند تنفس سطحی داشته باشند که این خود می تواند عامل ایجاد آتلکتازی باشد.

 

آتلکتازی ناشی از التهاب مزمن غدد لنفاوی در  زیر لوب میانی ریه راست است

 

عوامل افزایش دهنده خطر

ο سیگار کشیدن
ο وجود یک بیماری که مقاومت بیمار را کاهش داده باشد یا وی را ضعیف کرده باشد.
ο بیماری انسدادی مزمن ریه ،مثل آمفیزم و برونشکتازی
ο استفاده از داروهایی که باعث کاهش توجه و هوشیاری می شوند، مثل خواب آورها، پاربیتورات ها، آرام بخش ها، یا الکل.

 

علایم‌ شایع‌

♦ جمع‌ شدن‌ ناگهانی‌ و دربرگیرنده‌ یك‌ ناحیة‌ وسیع‌ از ریه‌:
♦ درد قفسة‌ صدری‌
♦ تنگی‌ نفس‌؛ تند تند نفس‌ كشیدن‌
♦ شوك‌ (ضعف‌ شدید، رنگ‌پریدگی‌ پوست‌، تند شدن‌ ضربان‌ قلب‌)
♦ گیجی‌ و منگی‌ جمع‌ شدن‌ تدریجی‌:
♦ سرفه‌
♦ تب‌
♦ تنگی‌ نفس‌
♦ علامت‌ دیگری‌ وجود ندارد.

 

عواقب‌ مورد انتظار

· آتلكتازی‌ ندرتاً زندگی‌ را به‌ خطر می‌اندازد و معمولاً خود به‌ خود برطرف‌ می‌شود.

· در صورتی‌ كه‌ آتلكتازی‌ به‌ علت‌ ترشحات‌ مخاطی‌ غلیظ‌ یا جسم‌ خارجی‌ ایجاد شده‌ باشد، بیرون‌ كشیدن‌ آنها باعث‌ رفع‌ آن‌ خواهد شد.اگر علت‌ آتلكتازی‌ یك‌ تومور باشد، سرنوشت‌ بیمار به‌ ماهیت‌ تومور بستگی‌ دارد.

 

عوارض‌ احتمالی‌ آتلکتازی

* ذات‌الریه‌
*  آبسة‌ كوچك‌ داخل‌ ریه‌
*  دایمی‌ شدن‌ جمع‌ شدگی‌ بافت‌ ریه‌ و تشكیل‌ بافت‌ جوشگاهی‌

 

بیماری‌ آتلكتازی, آتلكتازی

آتلکتازی عبارت است از جمع شدن یک قسمت از یا تمامی یک ریه‌

 

تشخیص آتلكتازی

¤ آزمایش برای اندازه گیری اکسیژن و دی اکسید کربن خون ونیز عکس برداری از قفسهٔ سینه.

¤ وجود مایع در فضای جنب ( اغلب اگزودا)

¤ با پیشرفت بیماری هایپوکسمی و سیانوز.

¤ شنیدن صدای کراکل (صدایی شبیه قل قل ناشی از عبور هوا از میان خلط) از ریه در زمان گوش کردن به صدای تنفس با گوشی پزشکی می تواند نشانه ی آتلکتازی باشد.

 

 

درمان آتلکتازی

داروها
- آنتی‌بیوتیك‌ برای‌ مبارزه‌ با عفونت‌، كه‌ به‌ طور اجتناب‌ناپذیر همراه‌ با آتلكتازی‌ رخ‌ خواهد داد.

 

- داروهای‌ ضد درد برای‌ رفع‌ درد خفیف‌.

 

- از مصرف‌ داروهای‌ خواب‌ آور پرهیز كنید. ممكن‌ است‌ آنها باعث‌ عود آتلكتازی‌ شوند.

 

فعالیت‌

به‌ محض‌ روبه‌ بهبود گذاشتن‌ علایم‌، فعالیت‌های‌ عادی‌ خود را از سر گیرید.

 

رژیم‌ غذایی‌

هیچ‌ رژیم‌ غذایی‌ خاصی‌ توصیه‌ نمی‌شود، اما حداقل‌ 8 لیوان‌ آب‌ یا سایر مایعات‌ در شبانه‌روز بنوشید تا ترشحات‌ ریه‌ رقیق‌ و نرم‌ شود.

 

 

پیشگیری‌

1. وادار كردن‌ به‌ سرفه‌ و تنفس‌ عمیق‌ هر 2-1 ساعت‌ پس‌ از عمل‌ جراحی‌ كه‌ حین‌ آن‌ از بیهوشی‌ عمومی‌ استفاده‌ شده‌ است‌. همچنین‌ حتی‌الامكان‌ بیمار باید در تخت‌ جابجا شود و تغییر وضعیت‌ دهد.

 

2. به‌ هنگام‌ بیماری‌ ریوی‌، یا پس‌ از عمل‌ جراحی‌، مایعات‌ باید بیشتر مصرف‌ شوند، چه‌ به‌ صورت‌ خوراكی‌ و چه‌ به‌ صورت‌ تزریقی‌. به‌ این‌ ترتیب‌ ترشحات‌ ریه‌ رقیق‌تر و نرم‌تر خواهند شد.

 

3. اشیای‌ كوچكی‌ كه‌ احتمال‌ دارد بچه‌های‌ كوچك‌ آنها را استنشاق‌ كنند از دسترسی‌ آنها دور نگه‌ دارید.